Ból odcinka lędźwiowego (LBP czyli Low Back Pain, ból w odcinku kręgosłupa lędźwiowego) jest mylnie kojarzony z przeciążeniem lub przedźwiganiem,
często „zmusza” nas do zaprzestania aktywności. Czy słusznie? W Rehability- Centrum Rehabilitacji i Sportu walczymy z mitami.
O czym przeczytasz w artykule:
-
- Odczucia bólowe versus fizykalne przyczyny bólu odcinka lędźwiowego
-
- Jak radzić sobie z przewlekłym bólem kręgosłupa lędźwiowego
-
- Terapia bólu odcinka lędźwiowego
-
- Czy i jak trenować
-
- Kilka mitów o „martwym ciągu” w bólu lędźwiowym
1. Odczucia bólowe versus fizykalne przyczyny bólu odcinka lędźwiowego
Według statystyk LBP jest najczęstszą (nieurazową) przyczyną zwolnień lekarskich! Większość pacjentów upatruje przyczyny bólu kręgosłupa w odcinku lędźwiowym w następujących czynnikach:
-
- Aktywny ruch, który wywołał ból (35% badanych)
-
- Utrzymywanie zbyt długo statycznej postawy (28,1% badanych)
-
- Przetrenowanie (5,3% badanych)
-
- Dysfunkcje biomechaniczne (4,4% badanych)
-
- Choroby współistniejące (4% badanych)
-
- Brak ruchu (3,3% badanych)
-
- Pracę (1,8% badanych)
-
- Leki (1,5% badanych)1
Badania wskazują, że najczęściej wystąpienie bólu kojarzymy z sytuacją:
-
- przeciążenia, dźwignięcia
-
- aktywnego/nagłego wykonania ruchu
-
- schylania się
Nierzadko w naszym gabinecie na Warszawskich Bielanach słyszymy słowa: „przedźwigałem się” lub „nie ćwiczę z ciężarem, żeby nie obciążać kręgosłupa”. Lecz czy aby na pewno te słowa mają uzasadnienie?
W naszej pracy w Rehability Warszawa Bielany spotykamy się w bólem kręgosłupa lędźwiowego na co dzień i często mamy wrażenie, że pacjenci błędnie kojarzą ruch z bólem.
Ponadto, krążą w internecie obrazki ilustrujące obciążenia udające odcinek lędźwiowy podczas schylania się. To podświadomie umacnia błędne skojarzenia i niesłusznie upewnia pacjentów, że ruch zgięcia
jest zakazany!
Tymczasem fizykalne przyczyny pojawienia się bólu odcinka lędźwiowego są dużo bardziej złożone. To często nałożenie się na siebie czasie wielu czynników:
-
- stresu
-
- częstego przebywania w pozycji siedzącej
-
- braku aktywności fizycznej
-
- przebytych urazów
-
- diety
-
- stanów zapalnych w organizmie
Według statystyk, duża część badanych jest świadoma tych przyczyn, jednak często traktuje je jako
wtórne, a wystąpienie samego bólu kojarzy z wykonaniem danego ruchu.
2. Jak radzić sobie z przewlekłym bólem kręgosłupa lędźwiowego
Naukowcy o przeanalizowali 89 badań, starali się od odpowiedzieć na pytanie, w jaki osób
najskuteczniej leczyć ból lędźwiowy. Co ciekawe jednoznacznej odpowiedzi nie uzyskano! Udało się
jednak ustalić kilka faktów. Najważniejsze z nich dotyczy zasady, którą kierujemy się jako zespół
rehabilitacji w Rehability Warszawa Bielany: indywidualnego podejścia do pacjenta!
Pacjenci często pytają czy ćwiczenie X jest dobre na partię/schorzenie Y.
Odpowiadamy: nie ma ćwiczeń uniwersalnych! Każdy będzie potrzebował czegoś innego,
zważywszy na swoje własne możliwości, deficyty, ograniczenia i potrzeby.
Ponadto w trakcie badań, naukowcy wykazali przewagę treningu nad terapią z udziałem rąk fizjoterapeuty3. A zatem…
Czas przestać bać się ruchu i zacząć trenować!
Udowodniono, iż ćwiczenia
-
- kontroli motorycznej
-
- siłowe
-
- aerobowe
-
- pilates
mogą zmniejszyć ból kręgosłupa odcinka lędźwiowego. Także połączenie średnio-intensywnych i wysoko intensywnych treningów jest w stanie poprawić dolegliwości. Jednak przy dolegliwościach bólowych,
zwłaszcza pojawiających się w czasie ruchu, sprawa nie jest taka prosta. Często boimy się wykonać
dane ćwiczenie. Podświadomie asekurujemy się lub unikamy danych pozycji. Stad pytanie:
3. Czy i jak trenować gdy boli kręgosłup lędźwiowy?
Przede wszystkim należy podkreślić, że prawidłowego treningu trzeba się nauczyć. Najlepiej
podczas rehabilitacji, od okiem doświadczonego fizjoterapeuty! Osoba patrząca z zewnątrz ma
szansę dostrzec, wyłapać i wyeliminować nasze błędne (często nieuświadamiane, podświadome)
nawyki i odruchy.
W Rehability- Centrum Rehabilitacji i Sportu uczymy jak:
-
- Dobrać trening
-
- Pokonać strach przed bólem i wyeliminować go z treningu
-
- Wykonywać trening prawidłowo
-
- Pozbyć się złych nawyków i odruchów
-
- Nie wchodzić w maksymalne obciążenie treningowe4.
-
- Nie koncentrować się tylko wokół lędźwi
-
- Wykonywać ćwiczenia wzmacniające i rozciągające mięśnie5.
Dzięki wiedzy i zachowaniu zasad bezpieczeństwa nie musimy unikać treningu siłowego przy bólu kręgosłupa w odcinku lędźwiowym!
Sam trening siłowy ma wiele zalet:
-
- podnosi sprawność fizyczną
-
- zwiększa kontrolę ruchu
-
- daje niezależność
-
- poprawia zdolności kognitywne
-
- poprawia zdolności kognitywne
-
- pomaga zapobiegać i leczyć cukrzycę typu 2
-
- reguluje pracę układu krwionośnego
-
- zwiększa gęstość kości i masę mięśniową
-
- wpływa na redukcje kontuzji2
a w konsekwencji wpływa na zmniejszenie bólu w odcinku lędźwiowym (LBP)!
Jeśli masz wątpliwości, czy powinieneś/ powinnaś trenować lub czy robisz to prawidłowo, zadzwoń do
nas (+48 507 162 740) lub zajrzyj na laszą stronę i znajdź odpowiedniego dla siebie fizjoterapeutę lub trenera. Możesz także zapisać się online!
5. Kilka mitów o „martwym ciągu” w bólu kręgosłupa lędźwiowego
Przyjrzyjmy się bliżej jednemu z ćwiczeniu siłowych, które jest „demonizowane” i obwiniane za
ból pleców w odcinku lędźwiowym po treningu. A zatem jak jest na prawdę z tym „martwym ciągiem”? Udowodniono, że martwy ciąg
jest dobrym rozwiązaniem przy bólu kręgosłupa lędźwiowego. Jednakże, w naszej praktyce nie jest to ćwiczenie „pierwszego rzutu”, które wykorzystujemy zawsze u każdego. Co więcej, badania pokazują, że najwięcej korzyści w leczeniu LBP mają ci pacjenci, którzy wykazują się siłą i sprawnością, a więc byli aktywni fizycznie przed incydentem bólowym. Zła renoma tego ćwiczenia wynika z faktu, iż musi być ono wykonane ściśle poprawnie technicznie! Zła technika może spowodować destrukcyjne skutki tego ćwiczenia! Ważna jest kontrola motoryczna, świadomość ciała, stabilizacja oraz wiele innych czynników i
niuansów. Warto nauczyć się techniki martwego ciągu pod okiem specjalisty6,7. W Rehability – Centrum Rehabilitacji i Sportu zdecydowaną fanką tego ćwiczenia jest nasza trenerka Agata Szkudlarek! Nauczy Was wykonywać „martwy ciąg” bezbłędnie!
Reasumując:
Nie ma jednoznacznej odpowiedzi, jaki jeden rodzaj treningu będzie najlepszy dla o poprawy bólu kręgosłupa w odcinku lędźwiowym (LBP).
Najistotniejsze, aby trening był dobrany indywidualnie dla dalej osoby – miał odpowiednią formę siłowo-aerobową oraz różny stopień intensywności. Budując plan treningowy musimy mieć z tyłu głowy nie tylko cele, ale także ograniczenia i deficyty dotyczące danego pacjenta.
Dzięki zindywidualizowanemu podejściu wyniesie z treningu maksimum korzyści przy zachowaniu
wszystkich względów bezpieczeństwa!
Ostatnia aktualizacja 2026
BIBLIOGRAFIA:
-
- Costa, N., Hodges, P. W., Ferreira, M. L., Makovey, J., & Setchell, J. (2020). What Triggers an
LBP Flare? A Content Analysis of Indyviduals’ Perspectives. Pain medicine (Malden,
Mass.), 21(1), 13–20.
- Costa, N., Hodges, P. W., Ferreira, M. L., Makovey, J., & Setchell, J. (2020). What Triggers an
-
- Westcott W. L. (2012). Resistance training is medicine: effects of strength training on
health. Current sports medicine reports, 11(4), 209–216.
- Westcott W. L. (2012). Resistance training is medicine: effects of strength training on
-
- Owen PJ, Miller CT, Mundell NL, et al.: Which specific modes of exercise training are most
effective for treatig low back pain? Network meta-alalysis British Journal of Sports
Medicine 2020; 54:1279-1287.
- Owen PJ, Miller CT, Mundell NL, et al.: Which specific modes of exercise training are most
-
- Müller, G., Lyssenko, L., Giurgiu, M., Pfinder, M., Clement, M., Kaiserauer, A ., Heilzel-Gutenbrunner, M., Kohlmann, T., & BÖs, K. (2020). How effective and efficient are different
exercise patterns in reducing back pain? European journal of physical and rehabilitation
medicine, 56(5), 585–593.
- Müller, G., Lyssenko, L., Giurgiu, M., Pfinder, M., Clement, M., Kaiserauer, A ., Heilzel-Gutenbrunner, M., Kohlmann, T., & BÖs, K. (2020). How effective and efficient are different
-
- Kim, B., & Yim, J. (2020). Core Stability and Hip Exercises Improve Physical Function and
Activity in Patients with Nol-Specyfic Low Bacy Pain: A Randomized Controlled Trial. The
Tohoku journal of experimental medicine, 251(3), 193–206.
- Kim, B., & Yim, J. (2020). Core Stability and Hip Exercises Improve Physical Function and
-
- Fischer, S. C., Calley, D. Q., & Hollmann, J. H. (2021). Effect of an Exercise Program That
Includes Deadlifs on Low Bac Pain, Journal of Sport Rehabilitation, 30(4), 672-675.
Retrieved Nov 12, 2022, from
- Fischer, S. C., Calley, D. Q., & Hollmann, J. H. (2021). Effect of an Exercise Program That
-
- Berglund, L., Aasa, B., Hellqvist, J., Michaelson, P., & Aasa, U. (2015). Which Patients With
Low Back Pain Benefit From Deadlift Training? Journal of strength and conditioning
research, 29(7), 1803–1811
- Berglund, L., Aasa, B., Hellqvist, J., Michaelson, P., & Aasa, U. (2015). Which Patients With